Hướng dẫn lựa chọn và lắp đặt ngàm kẹp máy đo lực cho từng loại vật liệu

Trong thử nghiệm kéo đứt, nếu Loadcell là "giác quan" thì ngàm kẹp chính là "bàn tay" giữ mẫu. Việc sử dụng sai loại ngàm kẹp hoặc lắp đặt không cân sứng là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến hiện tượng trượt mẫu hoặc mẫu bị đứt ngay tại vị trí kẹp (jaw break), làm sai lệch hoàn toàn kết quả ứng suất của vật liệu.

1. Ngàm kẹp cơ khí kiểu nêm (Wedge Grips) Đây là dòng ngàm kẹp phổ biến nhất cho các vật liệu có độ cứng cao như nhựa cứng, sợi tổng hợp hoặc kim loại:

• Nguyên lý: Càng kéo mạnh, các má nêm càng ép chặt vào mẫu thử nhờ thiết kế vát góc.

• Ưu điểm: Khả năng giữ mẫu cực chắc, chịu được lực kéo lớn.

• Lưu ý: Không nên dùng cho các mẫu cao su mềm hoặc màng phim mỏng vì lực ép của nêm có thể làm hỏng mẫu ngay tại điểm kẹp trước khi kéo.

2. Ngàm kẹp bằng khí nén (Pneumatic Grips) Đối với ngành cao su và bao bì nhựa, ngàm kẹp khí nén là sự lựa chọn tối ưu nhất:

• Nguyên lý: Sử dụng áp suất khí nén để đóng mở má kẹp, đảm bảo lực ép lên mẫu luôn đồng nhất.

• Ưu điểm: Loại bỏ hoàn toàn sai số do lực vặn tay của con người. Đặc biệt hiệu quả với các vật liệu có xu hướng "co lại" khi bị kéo giãn như cao su lưu hóa.

• Ứng dụng: Thử nghiệm theo tiêu chuẩn ASTM D412 hoặc TCVN 4509 cho mẫu hình tạ.

3. Ngàm kẹp kiểu xoắn vít (Screw Action Grips) Dòng ngàm kẹp này phù hợp cho các phòng Lab thử nghiệm nhiều loại mẫu khác nhau với tải trọng thấp:

• Đặc điểm: Cho phép điều chỉnh khoảng mở của má kẹp linh hoạt bằng tay vặn.

• Ưu điểm: Chi phí thấp, dễ sử dụng, phù hợp cho các mẫu có hình dạng không quy chuẩn hoặc mẫu dạng tấm mỏng.

4. Kỹ thuật lắp đặt và căn chỉnh ngàm kẹp đạt chuẩn Để đảm bảo máy đo lực vận hành chuẩn xác, quá trình lắp đặt ngàm kẹp cần tuân thủ các quy tắc:

• Độ đồng tâm (Alignment): Ngàm trên và ngàm dưới phải nằm trên một đường thẳng đứng tuyệt đối. Việc lắp lệch tâm sẽ tạo ra lực xé, khiến mẫu đứt sớm và làm hỏng Loadcell.

• Lựa chọn mặt má kẹp (Jaws Face): Tùy vào vật liệu mà chọn mặt má kẹp dạng răng cưa (cho nhựa), mặt phẳng bọc cao su (cho màng phim) hoặc mặt nhám (cho vải).

• Vệ sinh định kỳ: Sau mỗi ca làm việc, cần dùng khí nén thổi sạch các mảnh vụn vật liệu bám trong kẽ răng ngàm kẹp để duy trì độ bám cho lần thử tiếp theo.

Hình ảnh minh họa 1: [Ảnh so sánh ngàm kẹp nêm cơ khí và ngàm kẹp khí nén lắp trên máy thử kéo] Thẻ Alt: Các loại ngàm kẹp chuyên dụng cho máy đo lực kéo nén.

Hình ảnh minh họa 2: [Ảnh kỹ thuật viên đang căn chỉnh độ đồng tâm của ngàm kẹp bằng thước chuẩn] Thẻ Alt: Kỹ thuật lắp đặt và căn chỉnh ngàm kẹp máy thử kéo vạn năng.

Lựa chọn đúng ngàm kẹp giúp bạn tiết kiệm thời gian thử nghiệm và nâng cao độ tin cậy của báo cáo chất lượng. Tâm Phát An chuyên cung cấp và gia công các loại ngàm kẹp máy đo lực theo yêu cầu đặc thù của từng nhà máy.

[Nút: Nhận báo giá ngàm kẹp máy đo lực ngay]